Bebeğin Gündüz Uykuları: Yaşa Göre Uyku Süreleri ve Gündüz Uykusu Sayısı

Bebeğin günde kaç saat ve kaç kez uyuması gerektiği ebeveynlerin en sık sorduğu sorulardan biri. Bu yazıdaki bilgiler Nemours KidsHealth, Philadelphia Çocuk Hastanesi (CHOP) ve Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) sayfalarına dayanıyor. Buradaki rakamlar genel aralıklar. Bebeğinizin kendi ihtiyacı için çocuk doktorunuza danışın.

Yaşa göre toplam uyku süresi

Nemours KidsHealth'in önerdiği toplam uyku süreleri şöyle. Toplam süreye gündüz uykuları da dahil:

• 0 ile 3 ay: 14 ile 17 saat. Yeni doğanlar gün boyunca, yaklaşık iki saatlik beslenme döngüleriyle uyuyor.
• 4 ile 12 ay: 12 ile 16 saat. Çoğu bebek günde 2 ile 3 gündüz uykusu uyuyor.
• 1 ile 2 yaş: 11 ile 14 saat. Çoğu çocuk 18. aya kadar iki uykudan tek uykuya geçiyor.
• 3 ile 5 yaş: 10 ile 13 saat. Birçok çocuk bu yıllarda öğleden sonra uykusunu bırakıyor.

AAP'nin uyku süresi sayfasında da bu rakamların 24 saatlik toplam uyku süresini gösterdiği ve çocuk hâlâ uyuyorsa gündüz uykularının toplama dahil edilmesi gerektiği belirtiliyor.

Yeni doğanın uykusu nasıl?

CHOP'a göre ortalama bir yeni doğan günün ve gecenin büyük bölümünü uyuyarak geçiriyor ve yalnızca birkaç saatte bir beslenmek için uyanıyor. Sayfada yaklaşık 8 ile 9 saatin gündüz, 8 saatin gece uyunduğu belirtiliyor. Yeni doğanlar küçük mide kapasiteleri nedeniyle yaklaşık her 3 saatte bir yemek için uyanıyor. Çoğu bebek en az 3 aylık olana ya da 12 ile 13 pound (yaklaşık 5,5 ile 6 kg) ağırlığa ulaşana kadar 6 ile 8 saat kesintisiz uyumuyor. Bazı bebeklerde bu dönüm noktası 1 yaşa yakın gerçekleşebiliyor.

CHOP, bebeğin günde yaklaşık 16 saatlik uykusunun yaklaşık yarısının REM uykusu olduğunu yazıyor. Bu, gözlerin hızlı hareket ettiği ve rüyaların görüldüğü evre. Diğer yarısı, uyuklamadan çok derin uykuya uzanan dört aşamalı REM dışı uyku. Bu iki evre uyku boyunca tekrar tekrar dönüyor. Uyanıkken bebeğin sakin ve etrafı izlediği "sessiz uyanıklık", hareketli ve dikkatli olduğu "aktif uyanıklık" ve huzursuz hareketlerle ağladığı evreler görülüyor.

Stanford Çocuk Sağlığı da yeni doğanların uykusunun çok kısa bölümlerden oluştuğunu, bir seferde 1 ile 2 saatten fazla uyumadıklarını belirtiyor. Sayfaya göre bebeklerin REM uykusunda geçirdiği süre yetişkinlere göre çok daha az ve uyku döngüleri daha kısa. Stanford, uykuya hazırlık için banyo, kitap okuma ve sallama gibi bir rutin oluşturmayı, uyku saatine yakın uyarıcı etkinliklerden kaçınmayı ve rutine ve bebeğe verilen tepkilere karşı tutarlı olmayı öneriyor.

1 ile 3 aylık bebeklerde gündüz ve gece

Nemours KidsHealth'e göre bu dönemde birçok bebek gün içinde 2 ile 3 uykuya alışıyor. Ardından gece geç saatteki beslenmeden sonra daha uzun bir uyku bölümü geliyor. Bu yaşta "geceyi uyuyarak geçirmek" yalnızca 5 ile 6 saat anlamına geliyor. Bebekler gün ışığında daha uyanık oluyor, bu da geceleri yorulmalarına yardım ediyor. Uyku düzeni yetişkin düzenine yaklaşıyor ve gece beslenme sıklığı azalıyor.

4 ile 7 aylık bebeklerde gündüz uykuları

Nemours KidsHealth'in 4 ile 7 aylık bebekler sayfasına göre bu yaştaki çoğu bebek günde 12 ile 16 saat uyuyor. Bu, geceki daha uzun bir uyku bölümünü ve gün içinde en az iki uykuyu içeriyor. Gündüz uykusunun ortalama miktarı yaklaşık 3 ile 4 saat. 6. aya gelindiğinde çoğu bebek geceleri kısa uyanmalarla birlikte 9 saat ya da daha uzun uyuyor. Nemours, çoğu bebeğin artık gece ortasında beslenmeye ihtiyaç duymadığını, ancak bazı anne sütü alan bebeklerin hâlâ uyanabildiğini belirtiyor. Stanford Çocuk Sağlığı ise düzenli uyku döngülerinin yaklaşık 6. ayda geliştiğini yazıyor.

Nemours ayrıca bebeğin uyandığında ya da sızlandığında hemen müdahale etmeden önce birkaç huzursuz dakika beklenmesini öneriyor. Bebeğin seslendiğinde her seferinde kucaklama ya da besleme ile karşılık verilirse gece uyanmasının pekişebileceğini belirtiyor.

Yorgunluk işaretleri

Nemours KidsHealth, bebek ve çocuklarda yorgunluğun şu işaretlerle kendini gösterebileceğini belirtiyor:

• Göz ovuşturma ve yorgun bir görünüm. Stanford Çocuk Sağlığı ayrıca esneme, bakışları kaçırma ve huzursuzluğu bebeklerde uykuya hazır olma işaretleri olarak sayıyor.
• Özellikle günün ilerleyen saatlerinde huysuz, sızlanıcı ya da değişken bir ruh hali
• Sabah uyanmakta zorlanma
• Dikkat toplayamama ve yönergeleri takip etmekte zorlanma (daha büyük çocuklarda)

Gündüz ve gece uykusunu kolaylaştıran alışkanlıklar

Nemours KidsHealth'in gündüz uykusu sayfasında ve 1 ile 3 aylık bebek sayfasında şu öneriler yer alıyor:

• Rutini erken başlatın ve tutarlı tutun. Banyo, kitap okuma ve şarkı söyleme gibi adımlar bebeğin bunları uykuyla ilişkilendirmesine yardımcı oluyor.
• Uykudan önce yumuşak müzik, loş ışık ve sessiz bir hikaye kullanın.
• Bebeği uykulu ama henüz uyumamış halde yatağına bırakmak, kendini sakinleştirmeyi öğrenmesine yardımcı oluyor. Uyumadan önce biraz kıpırdanma ve kısa süreli ağlama normal olabiliyor.
• Gece uyanmalarında ışıkları loş tutun, etkileşimi en aza indirin ve yalnızca gerektiği kadar değiştirip besleyin.
• Yeni yürümeye başlayan çocuklarda gündüz uykusunu yatış saatinden uzak planlayın.
• Çocuk uykuyu reddediyorsa, uykunun yerine okuma ya da oyun içeren sessiz bir zaman koyabilirsiniz.

Uyku ortamı ve güvenli uyku

Gündüz uykuları da güvenli uyku kurallarına tabi. AAP ve Nemours'un ortak önerileri şöyle:

• Bebek gündüz uykusunda da gece uykusunda da sırt üstü yatırılmalı. CHOP, AAP'nin 1992'de "sırt üstü uyku" önerisini yapmasından bu yana ani bebek ölümü sendromu (SIDS) oranının yüzde 50'nin üzerinde azaldığını yazıyor.
• Uyku yüzeyi sert ve düz olmalı, üzerinde yalnızca yatağa tam oturan bir çarşaf bulunmalı. Stanford Çocuk Sağlığı bunu "ABC" kuralıyla özetliyor: bebek tek başına (Alone), sırt üstü (Back), sert bir beşikte (Crib) ve yumuşak eşyalar olmadan uyusun. Nemours gevşek eşyalardan, aşırı ısınmadan ve sigara dumanından kaçınılmasını öneriyor.
• Nemours, en az ilk 6 ay ebeveynle aynı odada, ama aynı yatakta olmadan uyunmasını öneriyor.
• AAP, bebek araba koltuğunda, pusette, salıncakta, taşıyıcıda ya da slingde uyuyakalırsa mümkün olan en kısa sürede sert ve düz bir yüzeye sırt üstü alınmasını öneriyor.

Ne zaman doktora danışmalı?

Nemours KidsHealth, uykuyla ilgili sorularınız olduğunda çocuk doktorunuzla iletişime geçmenizi öneriyor ve normal uyku düzeninin geniş bir aralıkta olabileceğini vurguluyor. Bebeğinizin uyku düzeni sizi endişelendiriyorsa bunu doktorunuzla konuşun.

Kaynakların ortak mesajını toparlarsak: uyku miktarı yaşa göre değişiyor, gündüz uyku sayısı zamanla azalıyor, yorgunluk işaretlerini izlemek ve tutarlı bir rutin kurmak yardımcı oluyor, uyku ortamı ise her uykuda, gündüz de olsa, aynı güvenli uyku kurallarına uymalı.